Iemand weet wat ik doe en waar ik ben. Hoe kan dat?
Iemand valt je lastig, meestal iemand die je kent. Je hebt het idee dat de persoon weet waar je bent, wat je doet en soms zelfs wat je denkt. Hoe kan dat? Het kan zijn dat er stalkerware op je telefoon of computer is gezet. Daardoor kan de stalker je volgen. Denk hierbij aan het afluisteren van gesprekken, het lezen van berichten en het volgen van de locatie. Lees hoe je stalkerware herkent en wat je kunt doen als je denkt dat er stalkerware wordt gebruikt om je te volgen.
- Stalkerware is een programma dat iemand stiekem op je telefoon of computer zet om je in de gaten te houden.
- De stalker meekijken met wat jij doet op je apparaat. Bijvoorbeeld waar je bent, wie je belt en welke berichten je stuurt. Soms heeft de stalker zelfs toegang tot je camera of microfoon. Vaak merk je niet dat het programma op je telefoon staat.
- Om stalkerware te installeren heeft de persoon meestal toegang nodig tot jouw smartphone of computer. De app of software kan worden geïnstalleerd als je naar de wc bent of even naar boven. Een andere manier is door je een valse link te sturen. Klik je erop dan wordt er foute software of een foute app op je apparaat gezet zonder dat je het doorhebt.
- Stalkerware wordt vaak gebruikt door (ex-)partners of mensen die iemand willen controleren.
- Zonder toestemming stalkerware op iemands telefoon of computer zetten is strafbaar. Dit wordt computervredebreuk genoemd.
Weer iemand dingen over jou die je niet hebt verteld? Dat kan betekenen dat iemand je bespioneert met spyware of stalkerware. Je ziet vaak niet dat de app op je apparaat staat. Deze signalen kunnen betekenen dat je telefoon of computer besmet is:
- Er staan apps op je telefoon die je er niet zelf op hebt gezet.
- Je instellingen zijn veranderd. Bijvoorbeeld de optie om apps uit onbekende bronnen te installeren.
- Je batterij raakt sneller leeg dan normaal.
- Je telefoon wordt warm, ook als je hem niet gebruikt.
- Je dataverbruik is veel hoger dan normaal.
- Je telefoon schakelt zomaar aan of uit.
Wat kan ik doen als er stalkerware op mijn telefoon staat?
-
- Heb je stalkerware gevonden op je telefoon? Je eerste reactie is misschien om dit direct te verwijderen. Doe dat liever niet. Voor je eigen veiligheid. De stalker kan zien dat je de stalkerware hebt verwijderd.
- Zorg dat je eerst bewijs verzamelt voordat je de stalkerware verwijdert. Maak foto's, schermafbeeldingen of filmpjes van verdachte apps, vreemde of aangepaste instellingen of bij ongewone activiteit. Controleer of de beveiliging van je telefoon uit is gezet.
- Gebruik als dat kan een andere telefoon om te bellen en appen met mensen die je vertrouwt.
-
- Verwijder apps die je niet kent of niet zelf hebt geïnstalleerd.
- Je kunt ook een malwarescanner gebruiken om stalkerware op te sporen en te verwijderen.
- Als het niet anders kan, reset je telefoon naar de fabrieksinstellingen. Dan zijn alle apps van je telefoon verwijderd. De stalkerware, maar ook alle apps die je zelf op je telefoon hebt gezet. Ook documenten en foto's worden van je telefoon verwijderd. Vaak staan ze nog wel opgeslagen in de cloud.
-
- Is de situatie veilig? Heb je genoeg bewijs verzameld? Doe aangifte bij de politie. Maak liefst eerst een afspraak via 0900-8844.
- Ben je afhankelijk van de persoon die je in de gaten houdt? Of ben je bang voor deze persoon? Laat dit de politie weten.
- Twijfel je over aangifte doen? Neem contact op met een van onze medewerkers of kijk naar onze tips bij over aangifte doen of niet.
Het is strafbaar om zonder toestemming stalkerware te installeren op iemands telefoon of computer. Er is dan sprake van computervredebreuk.
Stalkerware lijkt op legale apps die ouders soms gebruiken om te weten wat hun kinderen doen en waar ze zijn. Dit is meestal niet strafbaar omdat er vooraf afspraken over zijn gemaakt tussen ouder en kind.
Helemaal voorkomen is lastig. Maar met de volgende tips kun je je apparaat beter beveiligen:
- Gebruik wachtwoorden of pincodes die lastig zijn te raden. Gebruik voor elk account een eigen wachtwoord. Een wachtwoordmanager kan helpen al die wachtwoorden te onthouden. Deel wachtwoorden nooit met anderen.
- Gebruik vingerafdruk of gezichtsherkenning om je aan te melden.
- Zet tweestapsverificatie aan op je accounts.
- Download alleen apps uit de officiële App Store of Google Play.
- Laat je telefoon niet onbeheerd achter en blokkeer altijd de toegang.
- Check of de beveiliging van je telefoon aan staat.
- Wees voorzichtig als je een apparaat krijgt aangeboden van een onbekende.
- Installeer alle updates van je besturingssysteem en apps. Zo is de beveiliging het hoogst.